Hoe alcohol onze slaap verstoort

Wat ik dacht: “Alcohol helpt me bij het slapen”

Ik heb jarenlang geloofd dat alcohol mij hielp om beter te slapen. En het klopte inderdaad dat alcohol ervoor zorgde dat ik nooit lang wakker lag. De alcohol maakte dat ik altijd als een blok in slaap viel. Niet zelden al beneden op de bank terwijl ik ‘gezellig’ tv zat te kijken.

Dat ik vervolgens ook áltijd midden in de nacht, vaak zo tussen 3 en 4, met een schok wakker werd, koppelde ik nooit aan het gebruik van alcohol. Ik dacht dat dat gewoon kwam omdat ik al zo vroeg in slaap was gestort.

Als ik dan midden in de nacht wakker lag, lukte het me vaak niet om weer in slaap te vallen. Ik werd overspoeld door allerlei gedachten en gevoelens. Van de schuldgevoelens over de hoeveelheid die ik toch weer had gedronken tot de afspraken die ik de volgende dag had. Afschuwelijke uren waren dat waarin ik me vaak zoveel zorgen maakte en vastzat in een eindeloze stroom aan negatieve gedachten.

Goede slaap is essentieel voor onze gezondheid

Slaap is essentieel voor onze fysieke en mentale gezondheid. Iedereen die problemen heeft gehad met slapen weet hoeveel impact een gebrek aan slaap heeft op de manier waarop je je voelt en functioneert.

Als we te weinig slapen zijn we minder alert en het beïnvloedt ons humeur op een negatieve. manier. Slaapgebrek wordt zelfs in verband gebracht met ernstige gezondheidsproblemen waaronder overgewicht, hartkwalen, diabetes type 2, infecties en een verzwakt immuunsysteem. Als we slapen herstellen we en verwerken onze lichaam en geest dat wat er de dag is gebeurd.

Onze slaap kent verschillende fasen

Er zijn verschillende fasen te onderkennen in onze slaap. Samen worden de verschillende fasen een slaapcycus genoemd. De belangrijkste fasen zijn de REM slaap en de diepe slaap. Iedere nacht doorloop je verschillende van deze cycli.

In de REM slaap is er sprake van snelle oogbewegingen (vandaar de naam Rapid Eye Movement) en zijn de hersenen net zo actief als wanneer we wakker zijn. Onze spieren zijn daarentegen wel volledig ontspannen. De hersenen zijn bezig met dromen, het verwerken van informatie en allerlei geheugenfuncties. De functie van de REM-slaap is om de geest te verfrissen en ervaringen die we tijdens de dag hebben opgedaan te verwerken.

Tijdens de diepe slaap daalt de ademhaling en het ritme van het hart. Als je tijdens deze fase wakker gemaakt wordt dan voel je je enorm gedesoriënteerd en duurt het even voor je weet waar je bent. In deze fase zijn we vooral fysiek aan het herstellen.

Na elke REM fase word je soms even kort wakker (vaak onbewust) en begint de hele slaapcyclus van licht naar diep naar REM, weer opnieuw tot je wakker wordt. De eerste 3 slaapcycli worden de kernslaap genoemd omdat het grootste deel van de diepe slaap en een aanzienlijk deel van de REM-slaap tijdens deze periode gebeurt. Zoals gezegd zijn de dieper slaap en de REM slaap de twee slaapfasen die van essentieel belang zijn voor de kwaliteit van de nachtrust.

Wat gebeurt er met onze slaap als we alcohol drinken?

Alcohol is een kalmerend/verdovend middel; het vermindert onze hersenactiviteit. De reactie van onze hersenen op het kalmerende effect van alcohol is dat het stimulerende stoffen gaat aanmaken. Onze hersenen doen er namelijk alles aan om het evenwicht in stand te houden of te herstellen. Voorbeelden van deze stimulerende stoffen zijn stresshormonen als adrenaline en cortisol.

Wat er nou gebeurt wat van invloed is op onze slaap is dat het verdovende effect van de alcohol eerder is uitgewerkt dan het effect van de stimulerende stoffen. Gevolg is dat je uren later te maken hebt met een brein dat overgestimuleerd is. Het is alsof je naast een paar glazen wijn ook een driedubbele espresso drinkt. Je lichaam zorgt ervoor dat de alcohol zo snel mogelijk wordt verwijderd uit je lichaam maar de espresso giert nog uren door je lijf.

Alcohol verstoort dus juist ons slaappatroon

Als je slaapt zonder alcohol te hebben gedronken dan doorloop je ongeveer 6 of 7 slaapcycli. Maar met alcohol zijn dit er vaak maar 2. En juist die belangrijke cycli aan het begin van de nacht raken volledig verstoord.

Het werkt als volgt: Als je gedronken hebt dan val je als een blok in slaap. Het verdovende effect van de alcohol is dan te sterk om in de (bijna bewuste staan van de) REM slaap te komen. Na de eerste vijf uren van diepe (verdoofde) slaap word je wakker maar lukt het vaak niet meer om in slaap te vallen. Je lichaam is op dat moment nog overgestimuleerd en volledig uit balans.

Het maakt niet uit hoeveel je drinkt – alcohol verstoort je slaap

En dit gebeurt ongeacht de hoeveelheid alcohol die je drinkt. Of je nou één glas wijn bij het eten drinkt of een hele avond doorzakt in de kroeg. Alcohol beïnvloedt altijd de kwaliteit van je slaap. En het spreekt vanzelf dat als je dit avond na avond volhoudt je het gebrek aan kwalitatieve slaap steeds meer zal voelen.

Alcohol verstoort ook het proces van de voorbereiding op slapen

En er speelt nog iets. Als je geen alcohol hebt gedronken dan maakt je lichaam, als voorbereiding op het slapen, ook bepaalde stoffen aan. Het doel van deze stoffen is je te ontspannen en je zo voor te bereiden op die belangrijke fase van de dag.

Als je regelmatig alcohol drinkt dan leer je je brein als het ware dat het kalmerende stoffen krijgt uit de alcohol. En je lichaam gaat er dus op bouwen dat deze stoffen uit de alcohol komen en ze niet meer zelf aanmaken. Dit betekent dus dat je lichaam gaat rekenen op de alcohol om te kunnen gaan slapen. Dat heeft mogelijk effect op je slaap in de eerste dagen nadat je bent gestopt met drinken.

Wat gebeurt er als je stopt met drinken?

Als je gewend bent om regelmatig te drinken en je besluit daar mee te stoppen, dan bestaat de kans dat je de eerste nachten moeite hebt om in slaap te vallen. Je lichaam gaat ervan uit dat de kunstmatige verdoving waarmee het in slaap kan vallen via de alcohol gaat komen.  Het is goed mogelijk dat je hersenen gedurende de eerste dagen moeten wennen aan deze nieuwe situatie waardoor het lastig is om in slaap te vallen. Ze moeten zich als het ware opnieuw calibreren.

Dit kan de eerste dagen dus heel ongemakkelijk zijn. In plaats van beter slapen, slaap je juist slechter. De kans bestaat dat je hierdoor wordt ontmoedigd.

Maar geef niet op want het wordt echt beter, geef het de tijd. Je geeft jezelf hiermee namelijk echt een heel groot cadeau. Na verloop van tijd geef he jouw lichaam en geest eindelijk weer de rust die het zo hard nodig heeft en verdiend.

Nanja

Nanja

Het is mijn persoonlijke missie om anderen, die net als ik tot voor kort, worstelen met de hoeveelheid alcohol die zij drinken, te informeren, inspireren en motiveren om een leven te leiden in vrijheid van alcohol.

Freebie

Download mijn gratis white paper

Waarom kan ik niet drinken zoals
anderen dat lijken te kunnen?

Boordevol inzichten die ik graag had gehad toen ik klaar was met alcohol, maar alcohol nog niet met mij….

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Over Invloed Herstelcoaching draait op SYS PlatformSYS Platform - Websites voor coaches